Ronald Reagan 1981 yılında yaptığı bir konuşmada; ABD Ekonomi politikalarının ilham kaynağının *İbn-İ Haldun* olduğunu işaret etmiş ve şu sözüne vurgu yapmıştır.
*Devletlerin kuruluşunda vergiler düşük, gelirler yüksek olur… Yıkılışlarında ise vergiler fazla gelirler az olur.*
Sosyolojinin kurucusu ve adını Bilim Tarihi’ne yazdıran Tunuslu bilgin, İbn-i Haldun’un en önemli eserlerinden biri *Mukaddime* ‘dir.
Bu eserde devletlerin kuruluş, yükseliş ve yıkılışları *asabiyye* kavramı çerçevesinde izah edilirken; devletlerin hayatı şöyle tasnif edilir:
*Birinci dönem:* Zafer ve kuruluş,
*İkinci dönem:* Otorite ve yükseliş,
*Üçüncü dönem:* Refah ve ümran,
*Dördüncü dönem:* Duraklama,
*Beşinci dönem:* İsraf, bozulma ve yıkılma dönemidir.
Bu son dönem sefahat, şehvet ve hırsların egemen olduğu ve devletlerin yıkılmaya ve çökmeye başladığı zaman dilimidir…
*İbn-i Haldun’a* göre; bir toplumun çöküşünün belirtilerini özetle şöyle belirtmek mümkündür:
– _Toplumda dayanışmanın yok olması._
_-Üretimin zayıflaması._
_-Fiat ve vergilerin artması._
_-Liyakatın (ehliyetin) yok olması._
_-Adaletsizliğin ve kayırmacılığın artması._
_-Umutların kırılması, güvensizlik ve karamsarlığın_ _hakim olması,_
– _Göçün hızlanması_ ” şeklinde belirtilmektedir….
*En derin saygılarımla…*
M. M Ali Bal
Ali AYGÜN
sursa: facebook
